Irakurketa denbora: 2 Minutu
Behin-behineko efektua zirudiena joera iraunkor bihurtu da. Euskal Herriko Unibertsitateko (UPV/EHU) ikertzaileek gidatutako ikerketa batek baieztatu du antidepresiboen preskripzioak gora egin zuela COVID-19aren pandemian, eta are gehiago areagotu dela ondorengo aldian. Joera horrek, gainera, adin talde guztiei eragiten die.
‘Healthcare’ aldizkarian argitaratutako ikerketak antidepresiboen preskripzio berriak aztertu ditu sei urtez, 2018ko martxotik 2024ko otsailera arte, bi urteko hiru alditan banatuta: pandemia aurrekoa, pandemia garaikoa eta pandemia ondorengoa. Ikerketa 130.000 pertsona artatzen dituen Euskal Autonomia Erkidegoko osasun-arreta eremu batean egin da.
Emaitzek patroi argia erakusten dute: pandemia garaian, medikamentu horien preskripzioaren hazkundeak 20 urtetik beherako pertsonei eragin zien nagusiki. Hala ere, pandemia ondorengo etapan, igoera ia adin tarte guztietara zabaldu da, salbuespen nabarmen batekin: 20 urtetik beherako gizonak.
Isolamendua, ziurgabetasun ekonomikoa eta estresa
“analisiak detektatu du pandemiaren epe luzerako inpaktu handiagoa biztanleriaren osasun emozionalean”, azaldu dute ikerketaren buru diren UPV/EHUko Farmazia Fakultateko ikertzaile Begoña Calvo Hernáezek eta Mónica Martínez Cengotitabengoak. Haien esanetan, fenomeno hori hainbat faktorek azal dezakete, hala nola gizarte isolamendu luzatua, finantza segurtasunik eza iraunkorra eta denbora luzeegia iraun duen estres egoerak.
Ikerketak genero-arraila esanguratsua ere erakusten du, emakumeei gizonei baino antidepresibo gehiago preskribatzen baitzaizkie, bereziki 40 urtetik beherako emakumeen artean. Ikertzaileek balizko kausak aipatzen dituzte: “pandemian emakume gazteek ongizate emozionalean pairatutako inpaktua handiagoa izan liteke zaintzailearen rolaren ondorioz, prebalenteagoa baita andrazkoen artean, eta osasun sektoreko zaintza zereginen feminizazioaren ondorioz, karga emozional handiagoa dakartelako”.
Aurkikuntza hauek beste herrialde batzuetan egindako antzeko ikerketekin bat datoz. Kanadan, adibidez, emakumeek auto-hautemandako osasun mental okerragoa adierazi zutela jakinarazi zen 2020ko irail-abenduko aldian. Frantzian ere antidepresiboen preskripzioen hazkunde handiagoa erregistratu zen emakumeen artean gizonekin alderatuta.
Ikerketa taldeak euren metodologian zenbait muga daudela onartu du eta azpimarratu du antidepresiboen preskripzio berriak ez direla soilik egiten sintoma depresiboak dituzten pazienteentzat, farmako horiek antsietatea, insomnioa edo min kronikoa tratatzeko ere erabiltzen baitira.
Emaitza hauetatik abiatuta, ikertzaileek azpimarratzen dute biztanleriari terapia farmakologikoak zein ez farmakologikoak eskuratzeko erraztasuna emateko beharra, etorkizuneko antzeko egoeretan depresio intzidentziaren hazkundeak saihesteko. Era berean, talde bereziki zaurgarriei arreta berezia eskaintzea gomendatzen dute, hala nola 40 urtetik beherako emakumeei.








